Coherentiemijlpaal in de Tweede Kamer: eerste debat over eerlijk beleid

Op woensdag 22 juni debatteerde de Tweede Kamer voor het eerst in de geschiedenis over eerlijk beleid richting ontwikkelingslanden. Het debat richtte zich vooral op processen binnen het kabinet en het ministerie van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking. De drie aanwezige Kamerleden hadden nauwelijks aandacht voor specifieke dossiers, zoals conflictmineralen, handelsverdragen en belastingontwijking.

Het was voor het eerst dat de Tweede Kamer een speciaal debat wijdde aan eerlijk beleid richting ontwikkelingslanden, ook wel bekend als beleidscoherentie voor ontwikkeling (BCO). Voorafgaand aan het debat had minister Ploumen (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) de Kamer haar zogenoemde ‘coherentierapportage’ gestuurd, waarin zij de voortgang op een aantal coherentiedossiers toelicht. Zo heeft Nederland in november 2015 resultaat geboekt op de toegang tot betaalbare medicijnen in ontwikkelingslanden.

Eerlijk beleid

Bij het debat waren slechts drie Kamerleden aanwezig: Taverne (VVD), Van Laar (PvdA) en Mulder (CDA). Taverne was enthousiast over het onlangs gepresenteerde plan van de Europese Commissie waarin partnerlanden minder ontwikkelingsgelden ontvangen als zij niet meewerken op het gebied van migratiemanagement en de terugkeer van landgenoten. Mulder wilde van minister Ploumen weten hoe zij met verschillende grote ontwikkelingsthema’s, zoals de Klimaatdoelen en de Duurzame Ontwikkelingsdoelen (zie onder) samenhangend aan de slag gaat en welke belangenafwegingen daarbij worden gemaakt.

Van Laar vond dat de coherentierapportage breder moet kijken dan de acht specifieke thema’s die nu besproken worden: ander beleid kan immers ook een schadelijke impact op ontwikkelingslanden hebben. Daarnaast pleitte Van Laar, die tijdens het debat ook zijn actieplan over jongeren in ontwikkelingssamenwerking lanceerde, opnieuw voor een wettelijke toets die de impact van nieuw beleid op ontwikkelingslanden analyseert.

Minister Ploumen vond dat de huidige mechanismen de belangen van ontwikkelingslanden al voldoende meenemen en vreesde dat zo’n toets voor nieuwe wetten voor veel extra bureaucratie kan zorgen. Ook zegde Ploumen toe om in een volgende rapportage bij een aantal thema’s duidelijk aan te geven hoe er wordt omgegaan met conflicterende belangen. Hoewel de coherentierapportage veel geboekte resultaten noemt, gaf Ploumen aan dat ze op het gebied van eerlijk beleid nog veel te doen heeft tot aan de verkiezingen in maart 2017.

Duurzame Werelddoelen

De uitvoering van de Duurzame Werelddoelen stond ook op de agenda van het debat. Inmiddels is in kaart gebracht welk beleid Nederland al voert op de verschillende beleidsterreinen die aan de Werelddoelen gerelateerd zijn. Ondanks aandringen van Van Laar (PvdA) kon Ploumen nog steeds niet aangeven wanneer de Europese Commissie met haar langverwachte ‘roadmap’ zou komen. Ook het Nederlandse plan voor de uitvoering van de Werelddoelen laat nog steeds op zich wachten.

Mulder (CDA) moedigde Ploumen aan om bij de monitoring van de doelen rekening te houden met de discussie die momenteel gaande is over het Breed Welvaartsbegrip. Taverne wacht met enige terughoudendheid het Nederlandse uitvoeringsplan af, maar benadrukte dat de VVD ‘vanzelfsprekend’ de Werelddoelen onderschrijft.

Het debat, waarbij slechts drie partijen aanwezig waren, was al na een uur afgelopen. Veel belangrijke punten, zoals de impact van belastingontwijking of handelsverdragen op ontwikkelingslanden, werden nauwelijks besproken. Hopelijk is deze Kamerprimeur slechts een opstap naar meer aandacht voor eerlijk beleid richting ontwikkelingslanden.

Dit artikel werd gepubliceerd op: 28 juni 2016. Foto: Tweede Kamer. Bron: Wikipedia, 2016.

 

Aanmelden nieuwsbrief

Meeschrijven voor de FMS? Stuur je inzending (maximaal 400 woorden) naar info@foundationmaxvanderstoel.nl