Corruptie in Roemenië: Hard werk levert resultaat op

Als er in de Nederlandse pers iets over Roemenië verschijnt, dan gaat het behalve over ongelukken, verkiezingen en human interest-verhaaltjes ook over criminelen die in Nederland de zakken komen rollen of vrouwen uitbuiten. De grote successen van de Roemeense corruptiebestrijding blijven grotendeels buiten beeld.

Het goede nieuws: Roemeense corrupte kopstukken achter tralies
Goed nieuws is ook nieuws. Hoewel ‘goed’ enigszins wrang klinkt bij de hoge corruptiecijfers in Roemenië, is het ronduit bemoedigend dat het Roemeense openbaar ministerie er de afgelopen jaren in is geslaagd om een groot aantal corrupte kopstukken achter tralies te krijgen.

Het voorlopige hoogtepunt van dit jaar is een rechter van het constitutioneel hof, de heer Tony Greblă (Tonnie Tuinhark). Hij is in staat van beschuldiging gesteld wegens het illegaal bemiddelen voor een bevriende zakenman. Greblă, een vriendelijke besnorde man die graag op praatprogramma’s verscheen, zal zich nu ernstig zorgen maken. Het veroordelingspercentage van het nationaal anticorruptieparket (DNA) is namelijk hoog.

Andrian Năstase en de Tante Tamara-zaak
Nog geen tien jaar geleden was dat wel anders. Als er al iemand werd aangeklaagd voor corruptie, was het een kleine vis of werd de zaak tot in het oneindige gerekt. Voormalig premier Adrian Năstase werd vrijgesproken in de controversiële Tante Tamara-zaak, waarbij een miljoen aan onverklaarbare inkomsten zogenaamd van een oudtante waren geërfd. Deze zelfde Năstase werd in 2012 echter ook het symbool van het keerpunt, toen hij in een andere zaak toch achter de tralies moest.

Vervolgens is een steeds bredere stroom aan strafdossiers en veroordelingen op gang gekomen. De onaantastbaar geachte mediatycoon Voiculescu moest er vorig jaar aan geloven. Momenteel loopt tegen bijna 10 % van de parlementsleden en bijna de helft van de voorzitters van provinciale raden een strafdossier.

Corruptie als maatschappelijk fenomeen
Het is helaas nog onduidelijk of al deze veroordelingen het plegen van nieuwe feiten voorkomen. Corruptie is strafbaar, maar ook een maatschappelijk fenomeen. De politieke elites zijn altijd corrupt geweest en kleine corruptie komt in de hele samenleving veel voor. Het gevoel van onmacht van veel burgers tegenover zichzelf verrijkende politici is door de successen van het openbaar ministerie wel aan het verdwijnen.

Het terugvorderen van met corruptie verkregen rijkdommen is een heel ander verhaal. Dit is de taak van de belastingdienst, waarvan twee directeuren zelf voor corruptie worden vervolgd. De belastingdienst zou veel baat hebben bij speciale teams zoals in Nederland, maar daarvoor is de politieke wil tot nu toe afwezig.

Door Johan Bouman

Aanmelden nieuwsbrief

Meeschrijven voor de FMS? Stuur je inzending (maximaal 400 woorden) naar info@foundationmaxvanderstoel.nl