Een nieuwe mijlpaal in de China-Afrika relaties

Groot nieuws dit weekend vanuit Johannesburg, Zuid-Afrika tijdens de China-Afrika top: de Chinese president Xi Jinping belooft 60 miljard dollar in het Afrikaanse continent te investeren. Een groot bedrag, wat verspreid zal worden over de komende drie jaar. De top werd georganiseerd door de Forum on China-Africa Cooperation (FOCAC). Een samenwerkingsverband dat vijftien jaar geleden is opgericht, en waar China, vijftig Afrikaanse staten en de commissie van de Afrikaanse Unie bij aangesloten zijn. Het doel van afgelopen weekend, en van de FOCAC in het algemeen, is de relatie tussen China en Afrika te versterken. Al vanaf het begin van de Chinese invloed in Afrika gonst het in de Westerse media van de kritiek en vooroordelen. De grote vraag is hoe Afrika de 60 miljard geïnvesteerd zal zien, en of China als nieuwe speler in de internationale samenwerking niet langer te onderschatten is.

Een update van een vriendschap

De FOCAC top van afgelopen weekend is de tweede grote conferentie in zijn soort en tevens de eerste op Afrikaans grondgebied. De eerste top vond plaats in Beijing en hier is de basis gelegd voor een strategisch partnerschap tussen China en Afrika. De ontmoeting in Johannesburg wordt gezien als een update van de ‘vriendschap’. De China-Afrika relatie is gebaseerd op een aantal pijlers, waaronder een win-win situatie en het gelijkheidsprincipe. Het doel is dat er zowel profijt voor China als Afrika moet zijn. Of zoals de Chinese president Xi het verwoordt: ‘It is in the interest of both sides that China and Africa will strenghten unity and cooperation and achieve common development’. Afrikaanse leiders zeggen nog altijd positief te staan tegenover de Chinese bijdrage op hun continent. Met het Chinese toekomstplan om in 2020 een bedrag van 100 miljard te kunnen investeren in Afrika is dit niet geheel verwonderlijk.

Een drie jaren plan

De uitkomst van de ontmoeting in Johannesburg is een verklaring en actieplan voor de komende drie jaar. De investering van 60 miljard dollar zal onder andere bestaan uit de financiering van tien grote projecten. Dit zijn projecten die verder gaan dan enkel infrastructuur- en handelsplannen waar China voorheen zijn geld in stak. Er is aandacht voor een hele nieuwe reeks van onderwerpen waaronder het moderniseren van landbouwprojecten en de industrialisatie. Er is een interessante weergave gemaakt van de verspreiding van de 60 miljard dollar per Afrikaans land. Opvallend zijn de acht landen waar China geen investering in gepland heeft, waaronder Burkina Faso, de Centraal-Afrikaanse Republiek en Somalië. Een kanttekening hierbij is dat er wel degelijk enkele Chinese bedrijven werkzaam zijn, maar dat deze investeringsbedragen niet vergelijkbaar zijn met die in de andere Afrikaanse staten.

Alle aandacht gericht op Afrika

De FMS als organisator van de Afrikadag weet het al jaren: ‘Africa is booming’. Afgelopen weekend werd Afrika als aantrekkelijke investeringsgrond meer dan ooit bewezen. Het is een misvatting te denken dat alleen China zijn aandacht richt op Afrika. Een volgende interessante top om in de gaten te houden is de ‘U.S.-Africa Business Summit’. Een top voor bedrijven uit de Verenigde Staten en Afrika welke plaatsvindt in het begin van februari volgend jaar. Zowel president Obama als de Chinese president Xi hebben dit jaar grote speeches gegeven in Afrika. Woorden die enigszins met elkaar overeenkomen en met als basis de gewenste ‘gelijke’ relatie. Zo sprak Obama: ‘As president, I’ve worked to transform America’s relationship with Africa – so that we’re truly listening to our African friends and working together, as equal partners.’ Hoezeer er gelijkwaardigheid gecreeërd kan worden, met een groot verschil in ontwikkelingsgraad valt nog te betwisten. 

Een tip voor degene die geïnteresseerd zijn in de relatie tussen Afrika en China: aankomende donderdag 10 december organiseert het African Studies Centre in Leiden een lezing met auteur Howard French. Hij schreef het boek ‘China’s second continent: how a million migrants are building a new empire in Africa’, en zal de Chinese invloed in Afrika op een interessante wijze kunnen toelichten. Meer informatie over de lezing vind je hier

Aanmelden nieuwsbrief

Meeschrijven voor de FMS? Stuur je inzending (maximaal 400 woorden) naar info@foundationmaxvanderstoel.nl