Nieuwe president Malawi: “ik kan het niet alleen”

De presidentsverkiezingen in Malawi vonden oorspronkelijk plaats op 20 mei, maar zijn vanwege een onrustig verloop met twee dagen verlengt. Desalniettemin hield de onrust aan. De Malawi Electoral Commission (MEC) had “geen haast” met het openbaren van de uitslag, en wilde eerst alle klachten en ongeregeldheden onderzoeken. Op 31 mei werd bekend dat de 74 jarige Peter Mutharika als winnaar uit de bus is gekomen.

De uitslag en een daaropvolgend protest
Peter Mutharika, leider van de Democratic Progressive Party (DPP) heeft 36.4% van de stemmen behaald. Lazarus Chakwera van de Malawi Congress Party (MCP) behaalde 27.8% van de stemmen. Voormalig president Joyce Banda kreeg 20.2% van de stemmen.

Aanhangers van Chakwera en Banda protesteerde tegen de uitslag en eisten een hertelling op 31 mei. In zuid Malawi sloegen zij ruiten in en versperde wegen met in brand gestoken banden. De politie gebruikte rubberen kogels en traangas om de groep te verjagen en schoot één persoon neer, zo bevestigt politieofficier Elijah Kachikuwo. Twee politie agenten raakte ernstig gewond.

De nieuwe president Mutharika
Op 31 mei werd Mutharika ingezworen als president van Malawi. Tijdens de plechtigheid sprak hij een boodschap uit voor de elf verslagen kandidaten: “Sluit aan bij mij om het land her op te bouwen. Het is duidelijk dat er serieuze problemen zijn, die niet door één persoon kunnen worden opgelost.” Hij wil de overige kandidaten graag individueel ontmoeten om zo “de beste ideeën samen te brengen.” Naar verluidt benoemt Mutharika deze week zijn regering. Tijdens de campagne heeft hij beloofd dat deze twintig leden technocraten zullen zijn, die dus worden benoemd “op basis van verdienste.”

Mutharika heeft de hoogste positie in Malawi vergaard, wat hem immuniteit geeft. Hierdoor blijft strafrechtelijke vervolging uit. Mutharika wordt momenteel verdacht van verraad en een poging om de dood van zijn broer, voormalig president Bingu wa Mutharika, te verbergen om zo te voorkomen dat Joyce Banda de macht zou grijpen. Daarnaast wordt hij samen met andere DPP leden verdacht van “aanzet tot muiterij en samenzwering om een misdrijf te plegen.” Mutharika ontkent. Volgens juridisch expert Danwood Chirwa blijft een eventuele veroordeling uit tot het moment dat Mutharika president af is.

Banda accepteert verlies
Voormalig president Banda heeft de verkiezingsresultaten geaccepteerd, ondanks haar eerdere uitspraken dat de resultaten nietig zouden moeten worden verklaard vanwege fraude. Voorzitter van de MEC, Maxon Mbendera, zegt dat de verkiezingen in een “vrij, eerlijk en op een geloofwaardige manier zijn gehouden, ondanks ontdekte ongeregeldheden bij meer dan 4000 stemlokalen.” Een voorbeeld hiervan is het aantal ingevulde stembriefjes, wat in veel gevallen het aantal stemgerechtigden oversteeg. Op grond van de ongeregeldheden heeft de MEC stemmen in een aantal stemlokalen herteld. Het Hoge Gerechtshof ging hiermee akkoord, mits de hertelling binnen acht dagen plaatsvond. Dit moet namelijk volgens de wet, waardoor de “geen haast” attitude van de MEC geen gehoor kreeg.

De zojuist aangestelde en, zoals het er nu naar uitziet, geaccepteerde president belooft “vrede en veiligheid voor Malawi.” Wat hij samen met onder andere de verslagen presidentskandidaten hoopt te bereiken.

Door Laura Ritter

Bronnen: Foundation Max van der Stoel, Nyasa Times I, Al Jazeera, Reuters, Nyasa Times II, Nyasa Times III, Nyasa Times IV, Malawi Voice
Foto: AFP


Aanmelden nieuwsbrief

Meeschrijven voor de FMS? Stuur je inzending (maximaal 400 woorden) naar info@foundationmaxvanderstoel.nl