Nog nooit zo schoon geweest als op de dag van de werkers in de atoomindustrie

Willem Hendrik de Beaufort heeft ooit in militaire dienst Russisch geleerd en daar een interesse aan over gehouden voor de Russische cultuur. Sinds hij gepensioneerd is brengt hij met zijn vrouw jaarlijks enige tijd door in Russische of ex-Sovjet steden. Hij bewondert in het Russische volk de vaardigheid door alle regimes heen die cultuur te bewaren en hij vertrouwt erop dat dit ook nu gebeurt. Over zijn ervaringen schrijft hij korte verhalen.

Een beetje laat heb ik het oude badhuis ontdekt op 10 minuten lopen van onze flat en nog wat later kon ik mijn schroom overwinnen om deze natte naakte wereld te betreden. En nu, de dag van onze terugkeer naar Nederland - tevens de dag: zie boven - ben ik een habitué geworden. De dames, die mijn kaartje innemen bij de toegang tot de mannenafdeling, herkennen me. Ze voelen zich gevleid door mijn mededeling dat we in Nederland niet zo door en door schoon van lichaam en geest kunnen worden als in hun banja. En ik ben ze erkentelijk omdat ze me stap voor stap initieerden in de procedures.

Die procedures beginnen op de hoek van de Oeljanovstraat, genoemd naar de vader van Lenin. Pa Lenin was leraar wiskunde op het Alexandrovsky Instituut hier, de opleiding in de 19e eeuw voor adellijke jongens uit deze provincie. Later werd hij zelf door de tsaar in de adel verheven. Waarschijnlijk heeft hij reeds dit badhuis bezocht voor een wekelijkse wasbeurt en net als ik een bosje bekentakken als zijn persoonlijk bezit gekoesterd. De verkoopster op de hoek van zijn straat raadt mij als beginneling de berkenbladeren aan met als belangrijkste argument dat ze afkomstig zijn van “onze” Russische berken. In de grote zaal van de mannenafdeling zie ik vaste bezoekers die meerdere bosjes te weken hebben liggen om hun lichaam precies de gezonde tuchtiging te geven die het die dag nodig heeft. Eikenbladeren zijn wat groter en verplaatsen bij het zwiepen dus meer lucht. Dennentakken laten een harsige geur achter. Ik stem van harte in met het spreekwoord dat de bezoeker van het badhuis verwelkomt: “В бане веник, дороже денег”, in de banja is het takkenbosje meer waard dan geld. In het Nederlands rijmt het jammer genoeg niet.

Door Willem Hendrik de Beaufort

Aanmelden nieuwsbrief

Meeschrijven voor de FMS? Stuur je inzending (maximaal 400 woorden) naar info@foundationmaxvanderstoel.nl