Ontwikkeling door middel van lokale talenten

Ontwikkelingshulp is vaak gebaseerd op een westerse visie van wat er moet gebeuren of nodig is in “ontwikkelingslanden”. De hulp is dan ook vaak gericht op het bevorderen van handel, en het verlenen van hulp door organisaties van de VN. Daarnaast is de ontwikkelingshulp gebaseerd op een top-down benadering, maar er zijn betere manieren om mensen in ontwikkelingslanden te helpen; zoals het hanteren van een “bottom-up” benadering. Deze benadering heb ik vorig jaar van dichtbij meegemaakt toen ik een stage deed bij een organisatie in Nairobi, Kenia: YADEN East-Africa. Deze organisatie specialiseert zich in het ontwikkelen van talent door middel van performing arts. Tijdens mijn stage in Kenia heb ik mij gerealiseerd dat het opdoen van kennis over de cultuur van de landen waaraan we hulp verlenen van groot belang is om goed werk te kunnen verrichten. Ook viel het me op dat performing arts een ontzettend goed communicatiemiddel is om sociale problemen zoals drugsgebruik en seksuele intimidatie bespreekbaar te maken. Daarnaast zag ik tijdens mijn stage iets dat ik al jaren mis in Nederland; jongeren worden in Kenia wel gemotiveerd om hun talent te ontdekken en te ontwikkelen.

Het gebruiken van talent om sociale problemen bespreekbaar te maken

Ik ben opgegroeid in Nederland en Zweden en heb tijdens mijn jeugd op hoog niveau geturnd.  Helaas is mij hier nooit verteld dat mijn talent in turnen van belang kon zijn in een toekomstige carrière. In veel West-Europese landen wordt het als bijzonder gezien als je een talent hebt, maar er wordt vervolgens weinig begeleiding gegeven om dit talent verder te ontwikkelen. Ook wordt er weinig moeite gedaan om überhaupt talent te ontdekken. Bij mijn stage trad ik op als acrobaat. Bijna iedere dag trainde ik met een groep van 14 getalenteerde mannelijke Keniaanse acrobaten in Huruma, een sloppenwijk in Nairobi. Met deze trainingen bereiden we ons voor op shows waarmee de acrobaten hun geld verdienen. Wanneer ik niet trainde hielp ik, onder andere, met het geven van acrobatiek-lessen op scholen. Bij deze lessen stond het leren van bepaalde gevaarlijke kunstjes echter niet centraal, het ging er juist om dat ik leerlingen de mogelijkheid bood om een potentieel talent te ontdekken. Naast mijn lessen, gaven mijn collega’s lessen in andere kunsten zoals tekenen en schilderen, dansen, toneelspelen, zingen en “spoken word” (een vorm van poëzie). Op de eerste dag van mijn stage was ik bij een les van een van mijn collega’s waarin toneelspelen werd gecombineerd met dans en spoken word. Tegelijkertijd probeerden de leerlingen een boodschap over de negatieve effecten van het gebruik van drugs over te brengen met hun voorstelling. Ik had nog nooit zoveel getalenteerde zelfverzekerde kinderen in een ruimte gezien. Ze hadden er totaal geen moeite mee om een ingewikkeld zelfgeschreven gedicht, vol passie op te zeggen en er tegelijkertijd bij te acteren. Er stonden natuurlijke leiders op, er was orde en iedereen wist wat te doen. De leerlingen namen hun stuk erg serieus, en na afloop bespraken ze de boodschap van het stuk.

Deze methode motiveert jongeren om hun talent te gebruiken en helpt hen om gevoelige sociale en politieke problemen, zoals corruptie en verkrachting, bespreekbaar te maken. Na afloop van de voorstellingen die ik met mijn team deed, voerden we vaak gesprekken met het publiek, hierbij bespraken we de boodschap van het stuk dat ze hadden gezien en wat voor gevoelens dit opriep. Hierdoor worden onderwerpen die normaal gesproken doodgezwegen worden bespreekbaar gemaakt.

Toen ik vervolgens op een school in Nairobi aan een groep leerlingen vroeg of ze hun hand op konden steken als ze vonden dat ze een talent hadden gingen alle handen omhoog. Vervolgens wisten de leerlingen mij ook nog eens uit te leggen wat voor talent ze hadden en wat ze ermee wilden bereiken. Ik heb dezelfde vraag gesteld aan een groep leerlingen in Nederland, maar hier waren de reacties heel anders. Amper de helft van de klas stak zijn of haar hand op en de leerlingen hadden moeite om mij vervolgens uit te leggen wat hun talent dan precies inhield en hoe het van pas kan komen in hun leven. Dit heeft mij doen realiseren dat het belang van “talent” en performing arts vaak vergeten wordt in Nederland. Performing arts zijn ontzettend belangrijk, niet alleen in de sloppenwijken van Nairobi, maar overal ter wereld. Het hebben van een bepaald talent maakt een persoon uniek en kan een grote invloed hebben op iemands leven. Iedereen heeft wel een bepaald talent en het is niet alleen leuk om dit talent te ontwikkelen maar het heeft tegelijkertijd een positieve invloed op iemands doorzettingsvermogen en vertrouwen.

Richt ontwikkelingshulp op het vinden van wat anderen uniek maakt

Wij vergeten vaak dat de landen die we proberen te helpen ons ook nog veel kunnen leren. Ontwikkelingshulp zou zich daarom meer moeten richten op het vinden van de unieke kenmerken van landen en hun lokale bevolking, op het vinden van wat in een bepaald land van culturele waarde is. In Nederland is de politieke mening van veel jongeren misschien wel afhankelijk van een satirisch tv-programma, maar in andere landen, bijvoorbeeld Kenia, is het misschien juist afhankelijk van mond-tot-mond reclame en het zien van voorstellingen die sociale problemen behandelen. Ik vind dat kleinere lokale organisaties die zich focussen op creatieve ontwikkeling van talenten en hierdoor politieke problemen bespreekbaar maken, meer aandacht verdienen. Het doel van deze methode is om onderwerpen die normaal gesproken doodgezwegen worden bespreekbaar te maken en op deze manier jongeren te motiveren om tot actie over te gaan, zodat zij de politiek aansprakelijk kunnen houden voor sociale problemen. Duurzame verandering kan alleen vanuit het land en de inwoners van het land zelf komen, daar moet dan ook de focus op liggen.

Door: Véronique Sprenger

Aanmelden nieuwsbrief

Meeschrijven voor de FMS? Stuur je inzending (maximaal 400 woorden) naar info@foundationmaxvanderstoel.nl