Presidentsverkiezingen: geloven de Kenianen er nog in?

Donderdag 26 oktober gingen de Kenianen opnieuw naar de stembus om hun stem uit te brengen op de presidentskandidaat van hun voorkeur, nadat de uitslag van de verkiezingen op 8 augustus door het Hooggerechtshof ongeldig was verklaard. De nieuwe resultaten zijn weinig verrassend: zittend president Uhuru Kenyatta (Jubilee Party of Kenya) won met 98.2 procent van de stemmen. Oppositiepartijleider en Kenyatta’s grootste rivaal, Raila Odinga (Orange Democratic Movement), verwerpt de uitkomst van de herverkiezingen. 

Politiek geweld rondom herverkiezingen
De aanloop naar de herverkiezingen verliep met horten en stoten. Tussen augustus en de verkiezingen van donderdag 26 oktober vielen minstens 50 doden als gevolg van politieke rellen tussen aanhangers van de oppositie en de politie. Odinga had van tevoren geroepen de herverkiezingen te zullen boycotten. Afgelopen donderdag riep hij opnieuw zijn aanhang op niet hun stem uit te brengen, omdat de Kiescommissie (IECB) niet aan de voorwaarden van de Orange Democratic Movement zou hebben voldaan.

Ook de gang naar de stembus verliep niet zonder problemen. Als gevolg van politiek geweld in west-Kenia werden in vier gewesten de stembureaus op donderdag gesloten. In 25 gewesten werden de verkiezingen geboycot door Odinga aanhangers. Vrijdagnacht gingen aanhangers van Kenyatta op de vuist met Odinga aanhangers in Nairobi, waarbij verschillende gebouwen in vlammen opgingen. De rest van het weekend bleef het onrustig in Kenia. Verkiezingen in enkele gewesten, die op donderdag niet door konden gaan vanwege het geweld, werden gehouden op zaterdag. Orange Democratic Movement riep echter opnieuw haar aanhangers op om niet hun stem uit te brengen. In totaal raakten 30 mensen gewond en kwamen 8 mensen om door het geweld rondom de verkiezingen.

Lage opkomst
Maandag 30 oktober maakte de Kiescommissie (IECB) bekend dat de uiteindelijke opkomst 38.8 procent was, zo’n 7.6 miljoen van de 19.6 miljoen geregistreerde  inwoners van het land. President Kenyatta ontkende in zijn overwinningstoespraak dat er sprake was van een lage opkomst. ‘’It is nothing but a history of political convenience and a tirade of conjuncture statistics.’’

De Afrikaanse Unie (AU) noemt de verkiezingsuitslag betrouwbaar. Waarnemers van de organisatie meldden dat er flinke verbeteringen in het digitale stemsysteem zijn doorgevoerd in vergelijking met de vorige verkiezingen in augustus, toen het Hooggerechtshof de uitslag ongeldig verklaarde vanwege ‘onrechtmatigheden en onregelmatigheden’ door de IECB tijdens het tellen van de stemmen. Kenyatta won die verkiezingen met 8.2 miljoen stemmen.

Beschuldigingen van digitale fraude zijn niet nieuw. Met de verkiezingen in 2013 ging men over op handmatige telling, toen het digitale systeem uitviel (volgens de oppositie als gevolg van kwade opzet). Ook die presidentsverkiezingen won Kenyatta. De rechtbank gaf toen oppositieleider Odinga geen gelijk in zijn aanklacht dat er fraude zou zijn gepleegd tijdens de verkiezingen.

Een verdeeld land
De vraag is wat er nu gaat gebeuren in Kenia. Het land lijkt meer verdeeld te zijn dan ooit. Odinga benadrukt dat de uitslagen het geloof in de democratie ondermijnen. De oppositie verwerpt de uitslag van de herverkiezingen en heeft opgeroepen tot nieuwe verkiezingen binnen 90 dagen, iets waarin Kenyatta weinig zin lijkt te hebben. Afgelopen maandag gaf vicepresident William Ruto van de Jubilee Part of Kenya al aan dat de regeringspartij voorlopig geen gesprekken aangaat met de oppositie. De gebeurtenissen van afgelopen tijd hebben bovendien de Keniaanse economie verzwakt, zo waarschuwt politiek analist Dismas Mokua. ‘’Kenya is losing its competitiveness. The country has been in election mode since January. The market is on its knees and investors are staying away.’’ Het geweld in het Afrikaanse land lijkt voorlopig niet voorbij.

Sources: The Guardian Al Jazeera Al Jazeera I Al Jazeera II Al Jazeera III Al Jazeera IV Al Jazeera V

Aanmelden nieuwsbrief

Meeschrijven voor de FMS? Stuur je inzending (maximaal 400 woorden) naar info@foundationmaxvanderstoel.nl