Verdubbeling Nigeriaans Bruto Binnenlands Product - bevolking dubbel zo blij?

Op 6 april maakte het Nigeriaanse Ministerie van Financiën het Bruto Binnenlands Product, BBP, cijfer van 2013 bekend: Nigeria is opgeklommen naar de 26e plaats in de wereld. Op het Afrikaanse continent heeft olieland Nigeria Zuid-Afrika van de troon gestoten door haar BBP bijna te verdubbelen naar meer dan €370 miljard. Wat betekent deze stijging voor Nigeria?

BBP Nigeria
Het BBP is het belangrijkste meetmiddel voor de inkomsten van een land. Het cijfer geeft de totale waarde van alle goederen die in dat land zijn geproduceerd waar. De meeste landen berekenen hun BBP eens in de paar jaar, wat niet voor Nigeria geldt: zij hebben voor het laatst het BBP berekend in 1990. In de afgelopen 24 jaar hebben veel veranderingen plaatsgevonden. Zo zijn sectors als elektronica, olieproductie en de filmindustrie ‘Nollywood’, flink gestegen.

Volgens directeur statistiek voor Nigeria Yemi Kale was een nieuwe berekening nodig doordat er steeds meer interesse is van buitenlandse investeerders. Hierdoor wil Kale het BBP elke vijf jaar berekenen, wat overeenkomt met de wereldwijde norm. Ook wordt de inflatie index herberekend om zo de groeiende middenklasse met opkomende inkomens in beschouwing te nemen.

Kritische blik BBP
Het BBP wordt door het land zelf berekend en vervolgens goed- of afgekeurd door het Internationaal Monetair Fonds (IMF) en de Wereldbank.

Cheta Nwanze, schrijver bij Africa is a Country, is niet blij met deze instituties, die “zijn bedoeld om te zorgen dat landen het neoliberalisme volgen.” Deze instituties komen met geld over de brug mits het land hervormingen toepast. Nwanze noemt de Wereldbank index ‘landen om makkelijk zaken mee te doen’, als voorbeeld. Op het moment dat Nigeria hoog op deze ranking staat, kan zij zaken doen met buitenlandse investeerders en is hierdoor niet meer afhankelijk van de eigen bevolking. Nwanze is niet blij met deze ontwikkeling en roept op om te allen tijde het belang van de eigen bevolking te behartigen.

Ook historisch econoom Morten Jerven is kritisch. Op de vraag waarom het nieuwe BBP getal 24 jaar op zich liet wachten ziet Jerven een grote rol voor het IMF en de Wereldbank. Zij moeten de cijfers goedkeuren, wat lang kan duren. Zo heeft Liberia drie keer een verzoek ingediend en werden Ghanese cijfers pas  na een jaar geaccepteerd.

Naast het IMF en de Wereldbank is Jerven niet overtuigd van de manier waarop het BBP tot stand is gekomen. Voor een groot deel bestaat het nieuwe Nigeriaanse BBP getal uit gissen. Wil men dit veranderen zijn nieuwe en betere feiten nodig, dit is lastig te vinden en heeft tot uitstel van het onderzoek geleidt, zo beargumenteert Jerven.

Volgens Jerven is slechts data van de afgelopen drie jaar bruikbaar. Data van eerdere jaren wordt echter wel gebruikt ter vergelijking met andere landen, “waardoor je met twee maten meet, wat weinig zin heeft.”

Gevolgen bevolking
Het BBP is bijna verdubbeld, maar wat heeft de bevolking hieraan? In de praktijk verandert er volgens Bismarck Rewane, CEO van consultancybureau Financial Derivatives, weinig: “Is het geld wat je 6 april op de bank hebt meer waard dan de dag daarvoor? En als je op 5 april geen baan had, heb je dat de dag daarna wel?” Ook Richard Babs-Jonah, een kleinschalige boer, is niet onder de indruk. Hij geeft aan dat “alleen de mensen die de economie beheersen en banden met de regering hebben profiteren.” Minister van Financiën Ngozi-Okonjo Iwaela deelt deze zorgen: “de ongelijkheid neemt toe.” Volgens hem moet het land hard werken aan het verbeteren van bestuur, het opzetten van een sociaal vangnet en het tegengaan van corruptie.

In 2010 is het laatste armoede onderzoek in Nigeria uitgevoerd: 60.9% van de bevolking leefde toen in absolute armoede. In 2004 was dit 54.7%. De cijfers van 2004 komen, vanwege politieke redenen, niet helemaal overeen met de werkelijkheid. Desalniettemin is een stijging in de ongelijkheid zichtbaar.

Ondanks de kritieken kan men er niet om heen dat het BBP is verbeterd. In de nabije toekomst kan de groei wel afzwakken door politieke risico’s: zo zijn er in februari verkiezingen en spelen veiligheidsproblemen, zoals aanvallen van Boko Haram, een rol.

Om te weten wat de precieze gevolgen van het nieuwe BBP getal zijn roept Jervens op tot geduld. Ja er is groei zichtbaar, maar wat, hoe snel en waar dit precies is zal duidelijk worden op de lange termijn. Hierdoor zal er naar verwachting voorlopig weinig veranderen voor de Nigeriaanse bevolking.

Door Laura Ritter

Bronnen: Reuters I, Montesquieu Instituut, Reuters II, Africa is a Country, African Arguments





Aanmelden nieuwsbrief

Meeschrijven voor de FMS? Stuur je inzending (maximaal 400 woorden) naar info@foundationmaxvanderstoel.nl